V に V ない ((V) ni (V) nai) — ~ गर्न चाहे पनि (मनले) सकिन्न
उही क्रिया दुई पटक — 'गर्न त मन छ, तर मनको बाधाले गर्दा सक्दिनँ'।
सूत्र ढाँचा (Formula)
व्याकरण नियम र परिभाषा (Grammar rule)
कहिले भन्ने?
- पसलका मालिकले तपाईंलाई धेरै सहयोग गरेका छन्। तपाईं अर्को काममा जान चाहनुहुन्छ, तर 'काम छोड्छु' भन्न मुखै खुल्दैन: 「辞めたいと言うに言えない」।
- धेरैजसो 言うに言えない事情、笑うに笑えない話 जस्ता बनिबनाउ जोडीमा सुनिन्छ।
अर्थ
- उपाय त छ — मुखले भने भैगो — तर लाज, दया, इज्जत वा सम्बन्धले रोक्छ।
- यही 'गर्न चाहन्छु, तर मनले दिँदैन' भन्ने बेचैनी 「VにVない」ले दिन्छ।
कसरी जोड्ने
- शब्दकोश रूप + 「に」+ उही क्रियाको सक्ने रूपको नकारात्मक: 言うに言えない・捨てるに捨てられない・泣くに泣けない
- दुवै ठाउँमा उही क्रिया, र पछाडिको सधैं 'सक्दिनँ' रूप
- बीचमा 「にも」पनि भनिन्छ: 泣くにも泣けない
पहिले सिकेकोसँग फरक
- N2को 「〜ようがない」(उपाय नै छैन) भन्दा फरक: त्यहाँ बाटै छैन, यहाँ बाटो छ तर मन अड्किन्छ।
- अर्को बुँदाको 「〜(よ)うにも〜ない」चाहिँ बाहिरको कारणले रोक्दा।
उदाहरणहरू (Examples)
店長には世話になっているので、辞めたいと言うに言えない。
てんちょうにはせわになっているので、やめたいというにいえない。
पसलका म्यानेजरले धेरै सहयोग गरेका छन्, त्यसैले काम छोड्छु भन्न चाहे पनि भन्नै सक्दिनँ।
The store manager has done so much for me that I just can't bring myself to say I want to quit.
कसरी बन्यो (How it is built) 世話になっている = सहयोग पाएको छु (मनको बाधा) → 言う = भन्नु → 「に」→ उही क्रियाको 'सक्दिनँ' रूप: 言えない = भन्न चाहे पनि भन्नै सक्दिनँ।
帰国の前日にパスポートをなくして、泣くに泣けない気持ちだった。
きこくのぜんじつにパスポートをなくして、なくになけないきもちだった。
देश फर्कने अघिल्लो दिन राहदानी हराएर, रुन मन लागे पनि रुनै नसकिने अवस्था थियो।
I lost my passport the day before flying home — I felt like crying, but I couldn't even cry.
कसरी बन्यो (How it is built) パスポートをなくして = राहदानी हराएर → 泣く = रुनु → 「に」→ 泣けない = रुनै सक्दिनँ (रोएर केही हुँदैन) → पछाडि नाम: 気持ちだった।
先輩にもらった古いパソコンは、使わなくても捨てるに捨てられない。
せんぱいにもらったふるいパソコンは、つかわなくてもすてるにすてられない。
सिनियरले दिएको पुरानो कम्प्युटर, प्रयोग नगरे पनि फाल्न चाहेर पनि फाल्नै सक्दिनँ।
The old computer my senior gave me — even though I don't use it, I can't bring myself to throw it away.
कसरी बन्यो (How it is built) 先輩にもらった = सिनियरले दिएको (माया लाग्ने कारण) → 捨てる = फाल्नु → 「に」→ 捨てられない = फाल्नै सक्दिनँ।
मिनी ज्ञान जाँच (Knowledge check)
「せっかくの手作りの料理なので、多すぎても残す＿＿＿。」— रिक्त ठाउँमा?
💡 संकेत: 「に」+ उही क्रियाको 'सक्दिनँ' रूप।
V辞書形 ＋ に ＋ उही क्रियाको सक्ने रूपको नकारात्मक: 残すに残せない = छोड्न चाहे पनि छोड्नै सक्दिनँ।
कुन अस्वाभाविक छ?
💡 संकेत: दुवै ठाउँमा क्रिया उही छ?
VにVない मा दुवै ठाउँमा उही क्रिया चाहिन्छ। 言う र 話す फरक भए — 「言うに言えない」भन्नुहोस्।
'उपाय त छ, तर मनको कारणले गर्न सक्दिनँ' — कुन वाक्य?
💡 संकेत: कुन वाक्यमा बाटो छ, तर इज्जत/सम्बन्धले रोक्छ?
断るに断れない = 'हुँदैन' भन्न सकिन्छ, तर साथीको कारण मनले दिँदैन। अरू तीन 「ようがない」— उपाय नै छैन।
तपाईंको स्कोर: /3