〜たりとも〜ない (~tari tomo ~nai) — एउटा ~ पनि (हुँदैन / गर्दिनँ)
सबैभन्दा सानो एकाइ — एक दिन, एक येन, एक सेकेन्ड — लिएर 'त्यति पनि हुँदैन' भनी पूरै नकार्ने कडा रूप।
सूत्र ढाँचा (Formula)
व्याकरण नियम र परिभाषा (Grammar rule)
कहिले भन्ने?
- कम्पनीमा पहिलो दिन म्यानेजरले भन्छन्: 「会社のお金は一円たりとも無駄にしてはいけない」— 'कम्पनीको पैसा एक येन पनि खेर फाल्नु हुँदैन।'
- भाषा कडा छ; साथीसँग 「一円も無駄にしないで」भने पुग्छ।
अर्थ
- सबैभन्दा सानो एकाइ (एक येन, एक दिन, एक सेकेन्ड) अगाडि राखेर 'त्यति पनि होइन' भन्दा 'पटक्कै होइन' भन्ने कडा भाव आउँछ — यही 「〜たりとも」को काम हो।
- 'गर्नु हुँदैन', 'कहिल्यै गर्दिनँ' जस्ता निषेध र प्रतिज्ञामा धेरै आउँछ।
- 'कोही पनि' भन्न 「何人（なんぴと）たりとも」भन्ने पुरानो, निश्चित वाक्यांश सूचना-पाटीमा देखिन्छ।
कसरी जोड्ने
- '一 + गन्ने शब्द' (一日・一円・一瞬・一滴) पछि सिधै 「たりとも」
- पछाडि अनिवार्य रूपमा नकार: 〜ない・〜てはいけない・〜は許されない
पहिले सिकेकोसँग फरक
पहिले सिकेको 「一人として来なかった」(एक जना पनि आएन) सँग मिल्दोजुल्दो छ, तर 「たりとも」झन् दृढ सुनिन्छ।
ध्यान दिनुहोस्
- एकाइ सधैं सबैभन्दा सानो '一' हुनुपर्छ — 「三日たりとも」भनिँदैन।
- 「一年」「一トン」जस्ता ठूला एकाइसँग पनि प्रायः आउँदैन।
उदाहरणहरू (Examples)
入院中の母のことは、一日たりとも忘れたことがない。
にゅういんちゅうのははのことは、いちにちたりともわすれたことがない。
अस्पतालमा भर्ना भएकी आमालाई मैले एक दिन पनि बिर्सेको छैन।
I have not forgotten my mother in the hospital for even a single day.
कसरी बन्यो (How it is built) 入院中の母 = अस्पतालमा भर्ना भएकी आमा → 一日 = एक दिन (सबैभन्दा सानो एकाइ) → 「たりとも」जोड्यौं = एक दिन पनि → पछाडि नकार: 忘れたことがない = बिर्सेको छैन।
工場の部品は、一ミリたりともずれてはいけない。
こうじょうのぶひんは、いちミリたりともずれてはいけない。
कारखानाका पार्टपुर्जा एक मिलिमिटर पनि सर्नु हुँदैन।
Factory parts must not be out of place by even one millimeter.
कसरी बन्यो (How it is built) 工場の部品 = कारखानाका पार्टपुर्जा → 一ミリ = एक मिलिमिटर → 「たりとも」= एक मिलिमिटर पनि → पछाडि निषेध: ずれてはいけない = सर्नु हुँदैन।
工事現場では、一瞬たりとも安全確認を怠ってはならない。
こうじげんばでは、いっしゅんたりともあんぜんかくにんをおこたってはならない。
निर्माणस्थलमा एक छिन पनि सुरक्षा जाँचमा लापरबाही गर्नु हुँदैन।
On a construction site you must not neglect safety checks for even a moment.
कसरी बन्यो (How it is built) 工事現場 = निर्माणस्थल → 一瞬 = एक छिन (सबैभन्दा छोटो समय) → 「たりとも」= एक छिन पनि → 安全確認を怠る = सुरक्षा जाँचमा लापरबाही गर्नु → 〜てはならない = गर्नु हुँदैन।
मिनी ज्ञान जाँच (Knowledge check)
「来日してから、＿＿たりとも日本語の勉強を休んだことがない。」— रिक्त ठाउँमा कुन?
💡 संकेत: सबैभन्दा सानो एकाइ — 「一」बाट सुरु।
たりとも '一 + गन्ती' (सबैभन्दा सानो एकाइ) मा मात्र जोडिन्छ: 一日たりとも = एक दिन पनि। 十年・毎日・長い間 सानो एकाइ होइनन्।
कुन वाक्यमा 「たりとも」अस्वाभाविक छ?
💡 संकेत: पछाडि नकार छ कि छैन?
たりとも पछि अनिवार्य रूपमा नकार चाहिन्छ। 「払った」सकारात्मक भएकाले मिल्दैन — 「一円たりとも払わなかった」भन्नुपर्छ।
「家族のことは、一日＿＿＿忘れたことがない。」— कुन मिल्छ?
💡 संकेत: पछाडि नकार छ — 'एक दिन पनि होइन'।
一日たりとも〜ない = एक दिन पनि होइन। 「なりとも」'थोरै भए पनि' भन्दै इच्छा/अनुरोधसँग आउँछ, नकारसँग होइन; 「あっての」पछि नाम चाहिन्छ; 「こそあれ」= 'छ त, तर'।
तपाईंको स्कोर: /3