〜ないではいられない (~naide wa irarenai) — ~नगरी बस्नै सकिन्न
N3 को ずにはいられない को जोडी — बोलीको 「ないでは」र लेख्यको 「ずには」।
सूत्र ढाँचा (Formula)
व्याकरण नियम र परिभाषा (Grammar rule)
कहिले भन्ने?
- पसलेको व्यवहार नराम्रो भयो, मन थाम्न सकिएन — 「一言文句を言わないではいられなかった」।
- तलब आएको दिन नयाँ लुगा — 「買わずにはいられない」।
अर्थ
'रोक्न खोजे पनि रोकिँदैन, गरिहाल्छु'।
कसरी जोड्ने
- ない-रूप + ではいられない (言わないでは) — बोलीमा, साथीसँग
- लेख्य, कडा रूप: ない हटाएर ず + にはいられない (言わずには) — निबन्ध, समाचार, गम्भीर कुरामा
- दुईबीच फरक स्वरको मात्र हो।
पहिले सिकेकोसँग फरक
- N3मा 「〜ずにはいられない」सिक्नुभयो — 「のどが渇いて水を飲まずにはいられない」। यहाँ त्यसको जोडी 「〜ないではいられない」थपिन्छ, अनि दुवैको नियम मिलाउँछौँ।
- N3को 「〜ないわけにはいかない」सँग नझुक्किनुहोस् — त्यो 'जिम्मेवारी/बाध्यताले गर्नैपर्छ' हो (病院へ行かないわけにはいかない), यो चाहिँ 'मनले थाम्नै सक्दैन'।
ध्यान दिनुहोस्
- ठूलो पासो: する → せずに (「しずに」✗) — 心配せずにはいられない・感動せずにはいられない।
- यो आफ्नै भावना र कामको शब्द हो; अरू मान्छे (三人称) को बारेमा भन्दा 「そうだ・ようだ・らしい」जोड्नुहोस्: 「ミカさんはケーキを買わずにはいられないそうだ」।
उदाहरणहरू (Examples)
店員の態度が悪くて、一言文句を言わないではいられなかった。
てんいんのたいどがわるくて、ひとこともんくをいわないではいられなかった。
पसलेको व्यवहार नराम्रो भएकाले एक शब्द गुनासो नगरी बस्नै सकिएन।
The clerk's attitude was so bad that I couldn't help saying a word of complaint.
कसरी बन्यो (How it is built) 言う = भन्नु → ない-रूप: 言わない → 「ではいられない」जोड्यौं (बोलीको रूप) → भूतकाल: いられなかった → 'नभनी बस्नै सकिएन'।
給料日の後は、新しい服を買わずにはいられない。
きゅうりょうびのあとは、あたらしいふくをかわずにはいられない。
तलब आएपछि नयाँ लुगा नकिनी बस्नै सकिन्न।
After payday I can't help buying new clothes.
कसरी बन्यो (How it is built) 買う = किन्नु → ない-रूप: 買わない → ない हटाएर ず: 買わず → 「にはいられない」(लेख्य रूप) → 'नकिनी बस्नै सकिन्न'।
友達の話を聞いて、心配せずにはいられなかった。
ともだちのはなしをきいて、しんぱいせずにはいられなかった。
साथीको कुरा सुनेर चिन्ता नगरी बस्नै सकिएन।
Hearing my friend's story, I couldn't help worrying.
कसरी बन्यो (How it is built) 心配する = चिन्ता गर्नु → する को ず-रूप 「せず」(「しず」✗): 心配せず → 「にはいられない」→ भूतकाल: いられなかった → 'चिन्ता नगरी बस्नै सकिएन'।
मिनी ज्ञान जाँच (Knowledge check)
「悲しいニュースを見て、_にはいられなかった。」— रिक्त ठाउँमा?
💡 संकेत: ない-रूपको ない हटाएर ず।
泣く → 泣かない → 泣かず + にはいられない। ず सधैँ ない-रूपको आधारमा जोडिन्छ।
कुन वाक्य गलत छ?
💡 संकेत: する को ず-रूप के हो?
する → せず (अपवाद); 「しず」हुँदैन। 勉強せずにはいられない भन्नुपर्छ।
साथीसँग बोल्दा (話し言葉) कुन रूप स्वाभाविक हुन्छ?
💡 संकेत: ないでは = बोली, ずには = लेख्य।
「ないではいられない」बोलीको रूप; 「ずにはいられない」त्यसकै लेख्य, कडा रूप। बाँकी दुई रूप छैनन्।
तपाईंको स्कोर: /3